THE DESPERATE HOURS (1955)

REŽIJA: William Wyler

ULOGE: Humphrey Bogart, Fredric March, Martha Scott, Mary Murphy, Gig Young, Richard Eyer

Paranoja pedesetih, američka bojazan od komunizma i neameričkih vrednosti, navika i ljudi, i strah od stranaca uopšte, na filmskom platnu se manifestovala u nekoliko oblika. Najčešća forma je bio prelazni stadijum između horora i naučne fantastike, gde se ili epidemija nove, naizgled neizlečive bolesti raširi zajednicom i stane sejati disharmoniju, ili poveća četa inozemaljskih bića dolazi da pokori čovečanstvo koje i ne sluti da je invazija udaljena tek nekoliko scena ili kadrova. Drugi je, pak, bliži psihološkom trileru, sa realnim situacijama i likovima baziranim na ljudima koje svakodnevno srećemo na ulici. Nešto, dakle, nalik filmu o kom ću štrcnuti koji mililitar virtuelnog mastila po elektronskoj hartiji.

BAD DAY AT BLACK ROCK (1955)

REŽIJA: John Sturges

ULOGE: Spencer Tracy, Robert Ryan, Walter Brennan, Lee Marvin, Anne Francis, Ernest Borgnine

Godina je 1945. Veliki Rat je, dakle, gotov – od kapitulacije Sila Osovine prošlo je već nekoliko meseci; pustarom američkog Zapada hukće jedan voz, klopara kroz kilometre peska, žbunja i bezdrvlja na svom putu za Los Anđeles. U jednom trenutku, nadomak slabo naseljenog prerijskog mestašceta Blek Rok, kompozicija usporava – i to je nešto što se onde dešava prvi put nakon četiri godine – silovita gvozdena zmija počinje malaksavati, i, kada se potpuno smiri, iz nje izlazi krupni, dobrodržeći čilager sa levom rukom kruto smeštenom u džepu sakoa.

MARTY (1955)

REŽIJA: Delbert Mann

ULOGE: Ernest Borgnine, Betsy Blair, Joe Mantell, Esther Minciotti

Neki se filmovi naprosto – zagube. Nagrade im se napraše na polici, rolne celuloida postanu memljive i trošne, televizije prestanu da se lome o prava za prikazivanje... i nečiji trud, možda i višestruko nagrađen, postane istorija. A neretko, krivac za to nije ni zastarelost teme, niti loša gluma ili neki sličan propust, već pusta razmaženost gledalaca i neobjašnjiv strah od dvobojne filmske zabave.

Takav je i ovde slučaj; Marty, nekadašnji dobitnik četiri „oskara“ (režija, scenario, glavna muška uloga i najbolji film) i prvi američki film nagrađen kanskom „zlatnom palmom“, danas je skrajnut, izopšten, i jošte živi mahom u sećanjima vremešnih kinooperatera i istinskih poznavalaca sedme umetnosti.